Reklama

Pogański relikwiarzyk

Niedziela amerykańska 38/2007

Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Przypuszczalnie jedyną wadą eseju jest to, że jest to krótka forma literacka. A tyle chciałoby się napisać i nie musieć się streszczać. Patrzę na niebo, na którym zamiast gwiazd świecą reflektory samolotów. „Tam” nawet niebo mają inne. Inne konstelacje. Patrzę na coś „tutaj” i momentalnie nasuwa się jego polski odpowiednik. Nie da się nie porównywać. Pytanie, czy warto oceniać? Zwłaszcza, jeśli te oceny byłyby subiektywne. Lepiej chyba (najczęściej, ale nie zawsze) patrzeć na te sprawy jak na dwa zupełnie odmienne światy. Po prostu inne.
Dajmy na to taki cmentarz. Lepszy amerykański (bo trawka równa, łatwy do utrzymania, estetyczny), czy polski (z pomnikami, które trzeba godzinami zamiatać, myć i polerować)? Czy można powiedzieć, że Amerykanie to lenie i ci, co to żadnego szacunku dla człowieka nie mają, bo go po śmierci palą i w jakąś puszkę zamykają?
Albo taki drobiazg jak prognoza pogody. W Polsce podawana tradycyjnie, spokojnie, a tutaj to kolejny show. Facet chodzi chodem kołyszącym, bawi się mikrofonem, drapie po nosie, odkaszluje, gwiżdże. Gra jak aktor. Wychyla się z kadru, czasem z niego wychodzi tak, że widać tylko jego ramię. To nie chmurki i słoneczka za jego plecami, ale on jest najważniejszy. Patrzyłam w telewizor z otwartymi ustami. Inne.
Są jednak takie płaszczyzny życia, wobec których nie sposób nie zająć stanowiska. Bo czyż nie jest prawdą, że powietrzem w Polsce da się oddychać, a to w Chicago przypomina raczej substancję stałą? Kiedy pierwszy raz wyszłam z samolotu na O’Hare i wzięłam pierwszy oddech na sekundę przeszło mi przez myśl, że jestem w piekle, bo razem z tlenem coś jakby gorąca woda wlało mi się w płuca. Czy nie jest prawdą, że (uogólniając) w Polsce w niedzielę ławki w kościele są pełne, organista przynajmniej się stara, zespoły młodzieżowe śpiewają pięknie, ministranci w swojej służbie ołtarza są tak wyćwiczeni, że zdaje się, że tańczą? A tutaj? Pełna nonszalancja...
„Gdzie jest skarb wasz, tam będzie i serce wasze” (Łk 12, 34). A gdzie serce, tam skarb. Tęskni się za tym, co jest naznaczone emocjami, co się kocha. Prosta zasada. Coraz bardziej przekonuję się, że tęsknota to bezsensowne uczucie. Tęsknisz za krajem, który za tobą nie tęskni wcale. Tęsknisz do ludzi, którzy nawet nie zauważyli, że zniknąłeś. Tęsknisz do jagód, które kolorują język, zęby i nieodwracalnie brudzą spodnie, mając tutaj piękne, czyste, olbrzymie borówki amerykańskie w estetycznych plastikowych pudełeczkach. Tęsknisz do robaczywych czereśni i papierówek. Do kartofli i zsiadłego mleka, mając wyrzuty sumienia, że nie doceniasz kolacji w kryształowych restauracjach. Chcesz wracać do Polski, mimo że nikt tam na ciebie nie czeka i chociaż wszystkie argumenty rozumu temu przeczą, ty wciąż roisz sobie, że tam jest twoje szczęście. Jakie to niesamowicie głupie. Dlatego tęsknoty nie można rozpatrywać w kategoriach rozumu i chyba dlatego właśnie trochę się jej wstydzimy, bo wydaje się nam tkliwą egzaltacją. Wtedy z zakłopotaniem mówimy o niej jako o „jakimś tam uczuciu, chyba wyższym”. Tymczasem jest to niepojęta właściwość ludzkiego serca. I jak boli, kiedy człowiek po powrocie zaczyna żałować, że tęsknił. I nagle okazuje się, że Polska taka wspaniała jest tylko z zagranicy, a ta natrętna myśl o szczęściu „tam” okazuje się fantasmagorią... Szczęśliwy ten, za kim ktoś tęskni.
W Royal Ontario Museum w Toronto na wystawie sztuki współczesnej widziałam ciekawy eksponat i niezdarną ręką przerysowałam go do notesika. Był nim (tym eksponatem) mały relikwiarzyk w kształcie Słońca, a w nim okrągłe zdjęcie horyzontu na morzu. Dokładnie z taką samą czcią patrzyłam na horyzont jeziora Ontario. Jakby za nim była ziemia obiecana. A przecież tu powinna być! Zamość do Chicago czy Toronto aż wstyd porównywać. Tutaj tyle koncertów, kin, muzeów (ach, muzea!), klubów, bibliotek (aż mnie zżera zazdrość, jak patrzę na te niesamowite amerykańskie i kanadyjskie uniwersytety - w takich warunkach sama przyjemność się uczyć!). A Zamość? Kiedyś, w czasie największego rozwoju był Zamość nazywany „małym Gdańskiem”. Dla mnie jest on „małym Krakowem”, miastem artystów. Dowodzi tego np. Lato Tetralne, organizowane od 1976 r, którego „ojcem chrzestnym” jest Jan Machulski. Przyjeżdżają do nas najznakomitsze teatry z kraju i zagranicy ze sztukami Szekspira, Wojtyły, Kołakowskiego i in. Jedyną nagrodą jest honorowa nagroda publiczności „Buława Hetmańska”. I tak w tym roku, oglądając z otwartymi ustami Ryszarda III, uznałam geniusz aktorski Jerzego Stuhra. Trochę mnie tylko bolała myślowa profanacja tej sztuki, bo momentami miałam wrażenie, że słyszę Osła ze „Shreka”... Z Zamościa pochodził Marek Grechuta, tu mieszkali i tworzyli Fogg i Leśmian, chociaż ten ostatni Zamościa nie lubił. A szkoda, bo ja za Leśmianem przepadam, najlepiej się go śpiewa. Artystów znam też z podwórka. Pamiętam nasze obozy, kiedy śpiewaliśmy i tańczyliśmy do dwóch gitar, grzechotek będących plastikowymi pudełkami po lodach wypełnionymi kaszą i do perkusji zrobionej domowym sposobem z djembe (upraszczając - bongos), znalezionego gdzieś metalowego talerza i miednicy imitującej bęben, w który jeden „muzyk” kopał, a drugi przytrzymywał od wewnątrz kolanem, ochraniając je poduszką!!! Pamiętam też, jak patrzyłam na Nową Bramę Lubelską z mostem (kiedyś zwodzonym), siedząc pod drzewem i czytając Stachurę. Na moście rysowała dziewczyna z „Plastyka” (LSP). Zawsze chciałam umieć malować, zawsze zazdrościłam artystom tej specyficznej władzy, która im pozwala posiąść tę namalowaną część świata, stać się po trosze jej stwórcą, ale też przekazać jej część siebie. Takie wzajemne przenikanie, złączenie na zawsze.
Ale mimo wszystko czy to obiektywizm czy zaściankowy kompleks nie pozwala mi postawić mojego miasta przed tymi wszystkimi możliwościami, jakie dają Toronto i Chicago. Aż grzech z nich nie korzystać!
Kanadyjska wieś jest bardzo podobna do polskiej. Złudzenie to rozwiewają tylko żółte linie na jezdni i takie dziwadełka architektury, jak duże brązowe stożki na sól i piach do posypywania „hajłeju” zimą. Do polskiej wsi też nie pasują zielone dachy i domki w stylu raczej angielskim. Poza tym w mijanych przez nas miasteczkach fajerwerki były co chwila, podczas gdy w Zamościu zaczęli oszczędzać na fajerwerkach nawet w Sylwestra. Ale łąki przypominają nasze. Nasze przyukraińskie...
Za Zamościem zaczyna się Roztocze i Roztoczański Park Narodowy. Wydmy, wąwozy i bagna, a na spękanych tektonicznie wapieniach swojego koryta, rzeka Tanew tworzy liczne wodospady, zwane szumami. Wielką osobliwością świata zwierzęcego jest suseł perełkowaty. Kiedyś w małej wiosce koło ukraińskiej granicy, gdzie żadna komórka nie łapie zasięgu, wyszliśmy przed świtem „na susły”. Wcześniej byli znajomi i pokazywali zdjęcia zwierzaków. Było jeszcze ciemno, zimno, rosa, oczy się kleiły, potykaliśmy się o wystające korzenie drzew w wąwozach, lądowaliśmy w strumyku, bo plan przeskoczenia na drugi brzeg okazywał się zbyt ambitny, fotografowaliśmy wschód słońca i pająki, właziliśmy do i na opuszczone pasterskie szałasy, potem zgubiliśmy się w lesie... Susłów nie widzieliśmy. Potem okazało się, że zdjęcia znajomych to były tylko sfotografowane pocztówki! Ale susły gdzieś tam z pewnością są. Jednak są to zwierzęta bardzo czułe na kroki, a nasza ekipa w glanach szła jak wojsko.
Siedzę w Brookfield Zoo. Podziobały mnie gęsi, pogryzły jakieś muchy, a wiewiórka zabrała ze stołu ogryzek. Gdyby jeszcze nie ci wszyscy ludzie (pora lunchu), czułabym się jak w domu...

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2007-12-31 00:00

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Uroczystość Chrystusa Króla Wszechświata

[ TEMATY ]

uroczystość Chrystusa Króla

TD

Wizerunek Chrystusa Króla w kościele na Baranówku, ołtarz główny, mozaika

Wizerunek Chrystusa Króla w kościele na Baranówku, ołtarz główny, mozaika

Zasiadającego na tronie Pantokratora a zarazem ukoronowanego cierniem i bezsilnego Zbawiciela katolicy wspominają na koniec roku kościelnego, który symbolicznie oznacza też koniec czasu i nastanie wieczności. Chrystusa Króla Wszechświata Kościół katolicki czci w ostatnią niedzielę roku liturgicznego.

Uroczystość tę wprowadził papież Pius XI w roku 1925 na zakończenie Roku Świętego: przypadła ona wówczas na 11 grudnia. Po ostatniej reformie liturgicznej w 1969 r. uroczystość została przeniesiona na ostatnią niedzielę przed Adwentem. Mimo, że jest to święto tak młode, jego treść była przeżywana w Kościele od początku jego istnienia. Wskazuje na to wiele fragmentów Ewangelii oraz starożytnych pism chrześcijańskich. Geneza kultu Chrystusa jako Króla sięga natomiast już Starego Testamentu, zapowiadającego przyjście Mesjasza, króla, potomka Dawida.
CZYTAJ DALEJ

Nowenna do Matki Bożej Cudownego Medalika

MK

Przy ulicy Rue du Bac 140 w Paryżu, w biednej dzielnicy, w ciągu kamienic jest brama, która prowadzi do klasztoru Sióstr Miłosierdzia (szarytek). To tutaj, w zakonnej kaplicy, 27 listopada 1830 r., nowicjuszka Katarzyna Labouré ujrzała Matkę Boża, ubraną w białą suknię, okrytą srebrzysto-błękitnym płaszczem. Stała na kuli ziemskiej a z Jej otwartych dłoni, skierowanych ku ziemi, wychodziły promienie - symbol łask, które wyprasza ludziom. Wokół Maryi Katarzyna zobaczyła napis: „O Maryjo, bez grzechu poczęta, módl się za nami, którzy się do Ciebie uciekamy”.

27 listopada obchodzimy wspomnienie Najświętszej Maryi Panny od Cudownego Medalika. Medalik ten jest szczególnym znakiem całkowitego oddania się Maryi i zawierzenia Jej swojego życia. Wielkim orędownikiem i propagatorem tego sakramentalium był św. Maksymilian Maria Kolbe, który zachęcał do jego rozpowszechniania, widząc w nim narzędzie prowadzące do Niepokalanej.
CZYTAJ DALEJ

Łodzianie o Chrystusie Królu: „Jego królestwo zaczyna się od miłości”

2026-11-22 09:01

[ TEMATY ]

archidiecezja łódzka

Joanna Popławska

Co to znaczy uznać Jezusa za swojego Króla? Czy Jego królowanie ma wpływ na nasze codzienne wybory, relacje i sposób traktowania drugiego człowieka? Z okazji uroczystości Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata zapytaliśmy łodzian, czym jest dla nich królowanie Chrystusa i jak starają się budować Jego królestwo w swoim życiu.

Dla jednych oznacza to zaufanie Bogu w najtrudniejszych momentach, dla innych – podporządkowanie Mu życiowych decyzji i codzienną pracę nad sobą. W odpowiedziach naszych rozmówców powraca jednak wspólna myśl: Chrystus nie jest Królem, który domaga się zaszczytów, lecz Tym, który uczy miłości, służby i oddania drugiemu człowiekowi.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję