Uzależnienie od nikotyny, często bagatelizowane przez ludzi, jest porównywalne z uzależnieniem od narkotyków i alkoholu. Nie jest prawdą, że palenie można rzucić z dnia na dzień. Proces wychodzenie z nałogu jest długi i trudny.

Około 50 związków rakotwórczych substancji wdychają osoby palące papierosy, dlatego muszą się liczyć ze zwiększonym ryzykiem zachorowania na wiele poważnych chorób. Na szkodliwe działanie papierosów w równym, a nawet większym stopniu niż osoba paląca, narażeni są również palacze bierni. Wdychają jeszcze bardziej toksyczne substancje niż palacz czynny, który zaciąga się dymem. Najbardziej zagrożony jest układ oddechowy. Jedną z najczęściej spotykanych chorób wywołanych paleniem jest przewlekła choroba płuc, potocznie zwana astmą oskrzelową. Jej objawy to kaszel z odksztuszaniem i duszności. Palacze częściej cierpią także na nowotwory dróg oddechowych, rozedmę płuc i niewydolność oddechową. Palenie ma zgubny wpływ na układ krążenia. Sprzyja rozwojowi miażdżycy i w efekcie doprowadza do choroby wieńcowej. Odpowiada też za choroby układu pokarmowego, żołądka, dwunastnicy. Nowotwory pęcherza moczowego i udary mózgu to bardzo często skutki uzależnienia od nikotyny.

Nałogowy palacz pali od 10 do 20 papierosów dziennie. Zdarzają się wypadki, wcale nierzadkie, że osoba pali do 40 papierosów. Najgorsza sytuacja jest wówczas, gdy palacz wstaje w nocy, by zapalić papierosa, bo nie może wytrzymać do rana. To nikotyna sprawia, że osoba paląca ciągle sięga po papierosy. Początkowo pali się okazyjnie, towarzysko. Nie bez znaczenie są reklamy, zachęcające do "puszczenia dymka". Stopniowo jednak granica między chęcią sięgnięcia po używkę a koniecznością zaciera się. Wówczas jesteśmy już uzależnieni. Nikotyna, wpływając na ośrodkowy układ nerwowy, powoduje, że osoba paląca czuje się zrelaksowana, odprężona. W organizmie wytwarza się mechanizm, który zmusza osobę paląca do sięgania po papierosy. Gdy tego nie robi, odczuwa dyskomfort psychiczny, wkrada się nerwowość, zaniepokojenie.

Jak pozbyć się nałogu? Na pewno nie tak łatwo, jak go nabyć. Jak pokazują badania, zaledwie 3% palaczy udaje się rzucić palenie samodzielnie, bez pomocy lekarstw. Trudno też, co podkreślają specjaliści, lekarze i psycholodzy, rzucić palenie bez odpowiedniej motywacji. Dlatego rzucając nałóg, warto skorzystać ze wsparcia, jakie przygotowują odpowiednie ośrodki, a w aptece zaopatrzyć się w środki farmakologiczne. Rzucając palenie trzeba się liczyć z nieprzyjemnymi skutkami ubocznymi, których przezwyciężenie jednak powoduje nieporównywalnie lepsze efekty zdrowotne. Abstynencja wywołuje uczucie nerwowości, drażliwości, stany lękowe, bezsenność, brak koncentracji. Skutkiem ubocznym może być także wzrost wagi. Aby tego uniknąć, należy zwiększyć aktywność ruchową i stosować odpowiednią dietę. Warto jednak zdobyć się na podjęcie tego wysiłku, biorąc pod uwagę statystki, z których wynika, że za 88% nowotworów złośliwych odpowiada palenie papierosów, i że palenie jest przyczyną 18% zgonów.