Odpowiedź jest złożona, bo chociaż istnieje lista tzw. niebieskich stref, czyli miejsc na świecie, gdzie żyje najwięcej stulatków, to naturalne warunki tam panujące, dieta i styl życia mieszkańców nie są identyczne. Nie ma też pewności, że przeprowadzka do jednego z tych miejsc zapewni długie i zdrowe życie. Do niebieskich stref należą: włoska wyspa Sardynia, japońska Okinawa, półwysep Nicoya w Kostaryce, grecka wyspa Ikaria i miasto Loma Linda w Kalifornii.

Polscy stulatkowie pytani przez dziennikarzy o sekret długowieczności przekazują różne recepty.

Zaangażowani w relacje

Chociaż więc nie ma jednego przepisu na długie i zdrowe życie, naukowcy i lekarze wyodrębnili grupę czynników, które mają istotny wpływ na kondycję i sprawność seniorów. W ostatnich latach, zwłaszcza po pandemii i związanych z nią doświadczeniach izolacji, coraz częściej wskazywane są czynniki związane z samopoczuciem psychicznym wynikającym ze społecznej integracji i bliskich relacji międzyludzkich. Oznacza to potrzebę angażowania się w szeroko rozumianą aktywność społeczną, której przykładem może być przynależność zarówno do uniwersytetu trzeciego wieku, organizacji charytatywnej, jak i do wspólnoty parafialnej. Aktywność społeczna często angażuje nas umysłowo i pozwala na zdobycie nowych umiejętności. Izolacja wpływa negatywnie na zdrowie i samopoczucie, wywołuje nastroje depresyjne. Dlatego warto pamiętać o pielęgnowaniu kontaktów rodzinnych i towarzyskich oraz o empatii i życzliwości wobec innych ludzi.

Aktywni w każdym wieku

Specjaliści podkreślają znaczenie aktywności fizycznej w każdej dekadzie życia, także u seniorów. W opracowanej przez Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej najnowszej wersji piramidy zdrowego żywienia stanowi ona podstawę. Wynika to m.in. ze zmiany warunków naszego życia. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu słabiej rozwinięta komunikacja i brak urządzeń automatyzujących wiele czynności domowych i zawodowych wymuszały naturalny ruch i wysiłek fizyczny. Stąd zachęta, aby seniorzy pielęgnowali nawyk codziennej aktywności dostosowanej do możliwości organizmu. Wykonywana we własnym tempie gimnastyka, nawet gdy odbywa się na krześle czy w obrębie łóżka, przynosi korzyści zdrowotne. Osoby w dobrej kondycji mogą uprawiać pływanie, taniec czy spacery z kijkami, które mają również tę zaletę, że zapobiegają upadkom. Aktywność fizyczna, dawkowana zgodnie z zaleceniami medycznymi, jest polecana nie tylko w profilaktyce, ale i w leczeniu wielu schorzeń, m.in.: chorób układu krążenia, płuc, nadciśnienia, cukrzycy, osteoporozy.

Z indywidualną dietą

Oczywistym elementem recepty na długowieczność jest życie bez nałogów, ponieważ papierosy i alkohol są źródłem wielu chorób i mają działanie kancerogenne. Kolejnymi istotnymi czynnikami, na które mamy wpływ, są nawodnienie organizmu i sposób odżywiania. Dobór rodzaju diety zależy od stanu zdrowia i tolerancji układu pokarmowego danej osoby. Za korzystne dla seniorów uważane są dieta śródziemnomorska i dieta DASH. Niezbędne jest jednak przestrzeganie wymagań dietetycznych w takich schorzeniach, jak alergie pokarmowe, cukrzyca, choroby nerek i in. Najogólniejsze zalecenia obejmują: regularne spożywanie posiłków, unikanie cukru i słodyczy, przestrzeganie norm ilości spożywanych tłuszczów i soli, a także suplementację witaminy D.

Przysłowie mówi, że „nigdy nie jest za późno” – w tym przypadku dotyczy ono wprowadzenia prozdrowotnych zmian w życie.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej.