Słowo „kolędnicy” kojarzy nam się z grupkami dzieci, które po Bożym Narodzeniu i Nowym Roku w przebraniach chodzą po wsiach i śpiewem wysławiają Nowonarodzonego Jezusa. Obchody i przedstawienia kolędnicze wywodzą się z prastarych obrzędów chłopskich z udziałem masek zwierzęcych i postaci przebranych za zwierzęta. Domostwa odwiedzały grupy, które najczęściej nazywano kolędnikami lub: pastuszkami, herodami, dziadami, turoniami czy kozami. W zamian za życzenia pomyślności, urodzaju i powodzenia gospodarze obdarowywali kolędników świątecznymi smakołykami lub drobnymi datkami.
Pójście z kolędą w większości przypadków było przywilejem kawalerów. Nie brakowało jednak grup kolędniczych złożonych z panien. Nazywano je kolędnicami i chodziły po tzw. szczodrakach. Śpiewały one kolędy pod oknami i składały życzenia pomyślności na Nowy Rok, urodzaju w polu i obfitości. Za taką wizytę, czyli kolędę, obdarowywano je szczodrakami, czyli prostymi plackami z chlebowego ciasta w kształcie rogalika.
Ciekawą formą kolędowania było „chodzenie z niedźwiedziem” – jeden z kolędników przebrany był za misia, okręcony powrósłami ze słomy, a na twarzy miał maskę zrobioną ze skóry. Prowadził go na łańcuchu Żyd ze słomianym biczem w ręku. Niedźwiedź popisywał się przed gospodarzami, a w kulminacyjnym momencie widowiska przewracał się, udając martwego, po czym ożywał, co symbolizowało odrodzenie życia.
„Herodowe kolędowanie” natomiast nie było typową opowieścią o Bożym Narodzeniu, ale jak sama nazwa wskazuje – opowieścią o perypetiach Heroda i jego konszachtach z diabłem. Uczestniczyli w nim chłopcy przebrani zazwyczaj za: króla Heroda, Żyda, śmierć, feldmarszałka, żołnierzy, diabła i anioła, Turka itp. Podstawowym wątkiem dramatycznym były zbrodnia króla Heroda i jego śmierć.
Jednym z ciekawych rodzajów kolędowania było tzw. chodzenie z kozą. Koza była symbolem szczęścia lub pomyślności w gospodarstwie. Jeden z chłopców nakrywał się płachtą, a w ręku trzymał wystrugany z drewna i osadzony na kiju łeb kozy. Prowadzona przez „dziada” lub „Żyda” koza padała, umierała, a potem ożywała, co było odniesieniem do odradzającej się po zimie przyrody.
Jedno jest pewne: kolędnicy zwiastują dobrą nowinę, niosą radość domownikom oraz składają noworoczne życzenia, które są przyjmowane jako zapowiedź pomyślności, urodzaju i powodzenia. /i.c.
Fotografie z cyklu „Żywieckie kościoły” można oglądać do 20 kwietnia.
W kawiarence parafialnej ‚Przystań” działającej na przeciwko żywieckiej konkatedry 29 stycznia odbył się wernisaż wystawy „Żywieckie kościoły – skarby sztuki sakralnej”. W trakcie spotkania jej autor Grzegorz Szczepaniak zaprezentował zdjęcia świątyń, obrazów, rzeźb, posiadających zarówno walory artystyczne, jak i niebanalną historię. Wraz z nimi przybliżone zostały sylwetki ich twórców, począwszy od Jana Chwieruta, Jana Kazimierza Olpińskiego czy Wiktora Zina. Profesor znany z telewizyjnej produkcji „Piórkiem i węglem” to autor ołtarza głównego oraz drogi krzyżowej w kościele w Sporyszu, J.K. Olpiński to twórca polichromii w kaplicy Serce Pana Jezusa i obrazu kościoła Świętego Krzyża, który w 1913 r. Habsburgowie otrzymali jako prezent ślubny od magistratu i władz powiatowych, z kolei J. Chwierut znany jest z polichromii św. Franciszka zlokalizowanej na zewnętrznej ścianie kaplicy Komorowskich. – Zdjęcia, które zaprezentowałem, to pochodna pracy nad książką „Żywieckie kościoły. Ludzie, miejsca, historie”. Nie wszystkie się tam zmieściły. Niektóre z nich można więc oglądać na wystawie, inne zostały zaprezentowane w formie prezentacji multimedialnej na wernisażu tłumaczy G. Szczepaniak. Przestrzeń kawiarenki wypełniły fotografie wydrukowane na płótnie w trzech wymiarach, z których największy to 60 x 90 cm. – Niektóre kadry wymagały użycia obiektywu 400 mm ustawionego na statywie. Dotyczyło to osadzonego na belce tęczowej gotyckiego krzyża, który zbliżyłem, stojąc 10 m od niego na chórze. Tak dokładne zdjęcia pozwalają dostrzec, jakie wokół siebie mamy perełki sztuki – mówi G. Szczepaniak. W wernisażu uczestniczyło ok. 50 osób, wśród których obecnie był ks. Grzegorz Gruszecki, proboszcz parafii Narodzenia NMP. Zebrani zostali zaproszeni do quizu, w trakcie którego mogli wykazać się spostrzegawczością i wiedzą na temat lokalnych zabytków. Wystawa została zorganizowana pod auspicjami Żywieckiego Klubu Fotograficznego PTTK, które od momentu powstania kawiarenki „Przystań” systematycznie prezentuje w jej wnętrzach prace swoich przedstawicieli. Po raz pierwszy miało to miejsce 28 marca 2019 r. Wernisaż G. Szczepaniaka jest 40 w historii wzajemnej współpracy.
W Sejmie podczas posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Dziedzictwa Świętego Jana Pawła II ks. dr Tomasz Podlewski przedstawił działalność Watykańskiej Fundacji papieża Polaka. Kapłan prowadzi też rekolekcje wielkopostne dla parlamentarzystów pod hasłem „Patrz Jego Oczami”.
W tym roku Watykańska Fundacja Jana Pawła II będzie obchodzić swoje 45 lecie. „W związku z tym stwierdziliśmy wraz z księdzem przewodniczącym Pawłem Ptasznikiem, że jest to dobra okazja do tego, by w nowy sposób dotrzeć do świadomości Polaków, że w Watykanie, w ramach struktur Stolicy Apostolskiej, od tylu już lat funkcjonuje fundacja, którą założył sam święty Jan Paweł II” – powiedział w rozmowie z Radiem Watykańskim – Vatican News ksiądz Podlewski. „Fundacja skutecznie realizuje w różnych miejscach świata wiele celów statutowych związanych bezpośrednio z pontyfikatem naszego świętego rodaka. Dowiedziawszy się, że w ramach polskiego parlamentu funkcjonuje Zespół ds. Dziedzictwa Świętego Jana Pawła II, stwierdziliśmy, że to może być okazja do bardzo cennej wymiany doświadczeń, pewien strumień wiedzy, wzajemnych pomysłów i być może również pewnych projektów na przyszłość” – dodaje kapłan.
Diecezjalny Dzień Skupienia Kobiet „Obdarowana” [Zaproszenie]
2026-03-26 22:25
oprac. MC
Marzena Cyfert
Podczas ubiegłorocznego spotkania świątynia na Gądowie wypełniona była po brzegi
Modlitwa, konferencje, adoracja i spotkania w grupach – to wszystko czeka uczestniczki dnia skupienia, który odbędzie się 28 marca w parafii św. Maksymiliana M. Kolbego we Wrocławiu. Wydarzenie ma pomóc odkryć duchowe bogactwo i umocnić relację z Bogiem.
„Drogie Panie, nosicie w sobie wiele pięknych, jeszcze nie odkrytych lub zasypanych przez wydarzenia życia – skarbów. Dzień skupienia będzie czasem odkrywania bliskości Pana Boga i darów, którymi obdarzył każdą z Was. Przyjedź i odkryj na nowo swoje wewnętrzne bogactwo.” – zachęcają organizatorzy.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.
